Türkiye’nin sağlık turizmine darbe

FARUK ESKİOĞLU – Türkiye’de kilo verme ameliyatında ölen Shannon Bowe’in (28) ailesi İngiltere’deki satış etkinliklerinin engellenmesini istedi. Türkiye’de zayıflama ameliyatı sırasında aort atardamarının iki kez delinmesi sonucu hayatını kaybeden İngiliz kadının ailesi, Türkiye’deki kliniklere İngiltere’de reklam yapmasının engellenmesi çağrısı yaptı. İngiltere’de pahalı hotellerdeki “tanıtım” adı altındaki merdiven altı muayenelerin de yasaklanmasını isteyen aile, “Bu tür etkinliklerin ticari kazanç amacıyla desteklenmesinin derhal durdurulmasını, başka ailelerin Shannon’ın önlenebilir, erken ölümünden bu yana çektiğimiz acı ve duygusal travmadan korunması için yalvarıyoruz” mesajını verdi. Shannon Bowe, geçen yıl tüp mide ameliyatı için gittiği Türkiye’de 2 Nisan’da aşırı kan kaybı sonucu ölmüştü. İskoçya’da özel bir kliniğin sahibi, Shannon’ın ölmeden bir hafta önce mide ameliyatı olmak istediğini ancak tıbbi kriterleri karşılamadığı için reddedildiğini doğruladı. 

Ne yazık ki Bowe’un ölümü bir ilk değildi. Üç çocuk annesi Melissa Kerr (31) de, 2019’da İstanbul’daki Medicana Kadıköy Hastanesi’nde Brezilya tipi kalça kaldırma ameliyatı sırasında ölmüştü. BBC Türkiye’ye kilo verme ameliyatı için giden yedi Britanya vatandaşının öldüğünü yazdı. Son beş yılda, tıbbi prosedürler için seyahat eden 28 İngiltere vatandaşının öldüğü basına yansıdı. İngiltere’de açılan soruşturmada adli tabiplik, kozmetik turizmi için giden hastalara yeterli bilgi verilmediğini öne sürülüyor. Soruşturmaya Birleşik Krallık Sağlık Bakanlığı’nın dahil olması davanın Türkiye aleyhine büyüyeceğini gösteriyor. Yakında bir ekip Türkiye’ye giderek konuyu enine boyuna mevkitaşlarıyla görüşecek.

ÖZEL HASTANELERİN ÇARESİ “YABANCI MÜŞTERİ”

Türkiye’de hastalara müşteri olarak bakan özel hastaneler son yıllarda üç nedenle “müşteri”lerini yitirince yurtdışı müşterilerine yoğunlaştılar. İlk nedeni Türkiye’de emekçi ve emeklilerin alım gücünün düşmesi ikincisi TL’nin değer yitirmesi ve üçüncü olarak da Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile anlaşmalı hastane konumlarında kazanç yitirmeleri sayılabilir.

Geçen yıl SGK, kurumla anlaşmalı özel hastanelere kısmi branşlarda değil bütün branşlarda hasta kabul etme zorunluluğu getirme kararı aldı. Bu karar nedeniyle birçok hastane “SGK ile anlaşmalı hastaneler” kapsamından çıktı. Temmuz ayında ise Sağlık Uygulama Tebliği’nde (SUT) yapılan değişiklikle birlikte özel hastanelerin sağlık hizmet bedellerine yüzde 40 zam yapıldı. Bu süreçte hastalar ciddi oranda mağdur olurken devlet hastanelerinde randevu bulamayan hastalar, rutin bir kan testine bile fahiş rakamlar ödemek zorunda kalıyor.

Türk Tabipleri Birliği (TTB) Genel Sekreteri Vedat Bulut, değişiklikler nedeniyle yoksulların sağlık hizmetine ulaşamadığını vurgulayarak “Kişi başına düşen yıllık sağlık masrafı, ortalama 3 bin lirayı geçti. Yani 85 milyonluk nüfus, 250 milyar lirayı aşkın bir parayı, sağlığı için cebinden ödüyor. İnsanlar sağlık, eğitim, adalet ve güvenlik hizmetlerini ücretsiz alabilmek için prim ve vergi ödüyorlar. Ancak sağlık için cepten ödenen ücretler her geçen gün artıyor. Hastalar eczanede reçete bedeliyle birlikte muayene ücreti de ödüyorlar. Hekimler özlük hakları iyileştirilmediği için kamudan ayrılıp özel sektöre yöneliyor. Ancak yurttaşlar da bu özel hastanelere ulaşamıyor” diye konuştu.

TÜRKİYE’DEN İNGİLTERE’YE AKIN VAR 

Türkiye’deki özel hastaneler arasında özellikle İngiltere’de (ücretsiz tedavi) NHS kapsamına girmeyen estetik, saç ekimi ve diş implant hizmetlerinde rekabet gücü olması ve TL/Sterlin kurundaki değişim İngiltere pazarını cazip kılan nedenler arasında. 

Türkiye’nin önde gelen 80 özel hastane ve kliniği 28-29 Haziran’da gerçekleşecek olan Londra’da Elizabeth II (QEII) Center’deki Sağlık Turizm Fuarı (Health Tourism Expos) katılacak.

Londra’ya sağlık ekibi gönderen özel hastaneler “tanıtım” yapıyoruz kılıfıyla yasadışı olarak tedavi uygulamaları İngiltere basınına da sıkca yansıyor. Geçen Nisan’da The Sun, İngiliz hastalarla tanışmak ve tanıtım yapmak için İngiltere’ye tur düzenleyen Türkiye’den izel bir sağlık şirketinin tanıtım etkinliğine katıldı. İngiltere’deki bir otelde yapılan tanıtımda kalça kaldırma ameliyatı olmak isteyen hasta kılığına giren bir kadın, Türk doktorla görüşmesini gizli kameraya kaydetti. Korsan tedavi Türkiyeli cerrahın İngiltere Tabibler Odası’na kayıtlı olmaması, hastanın izni olmadan kadının iç çamaşırının indirilmesi istenmesi, satış stratejilerinde bulunulması, hastanın tıbbi geçmişinin sorulması, bu ameliyattan dolayı yaşanan ölümler hakkında yalan söylenmesi ve ruhsatsız doktorluk faaliyeti suç olarak İngiltere basınına yansıdı. 

The Sun’da yer alan bu haber BBC Türkçe aracılığı ile Türkçe basında yer alması ise özel hastanenin başvurusuyla yargı yasağına takılarak garip bir sansür uygulaması gerçekleşmiş oldu.

Sağlık sosyal hukuk devletinde ücretsiz olması gerekirken, Türkiye’de özel hastanelerin teşvik edilmesi sağlığın her zamankinden daha çok metaya dönüşmesine de çanak tuttu. Türkiye Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2002’de 271 olan özel hastane sayısı 2021’de 571’e yükseldi. Türkiye’de toplam 1547 aktif hastanenin yarıya yakınını özel hastaneler oluşturuyor. 2002’den 2022’ye kadar kamu hastanesi sayısındaki artış yüzde 18.22 olarak gerçekleşirken özel hastane sayısındaki artış yüzde 111.7 olarak gerçekleşti. Devlet ve üniversite hastanelerinin giderek yetersizleşmesi ve kâr güdüsüyle çalışan özel hastanelerin katlanarak büyümesi ülkede sağlık arayışı ve sağlık sistemine erişebilirliğe de darbe vurdu.

Türkiye’de kilo verme ameliyatında ölen Shannon Bowe’in ailesi İngiltere’deki satış etkinliklerinin engellenmesini istedi.
2783250cookie-checkTürkiye’nin sağlık turizmine darbe

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.